Στη γλώσσα κατοικούμε
Δύο μεταφράσεις του ίδιου ποιήματος δεν είναι ποτέ το ίδιο ποίημα. Κάτι μετακινείται ανεπαίσθητα, μια σκιά αλλάζει πλευρό, μια ανάσα χάνεται. Εκεί αποκαλύπτεται πως η γλώσσα δεν είναι μέσο, είναι χώρος. Δεν τη χρησιμοποιούμε, κατοικούμε μέσα της. Παγκόσμια Ημέρα της Ελληνικής Γλώσσας σήμερα. Κι όμως, για εμάς δεν είναι επέτειος αλλά συνθήκη ύπαρξης. Χωρίς αυτήν, η ζωή μας θα έπρεπε διαρκώς να μεταφράζεται, να ζητά άδεια, να εξηγείται. Γιατί, αν ο Θεός είναι η αλήθεια, τότε η γλώσσα είναι ο Θεός, όχι ως δόγμα αλλά ως μνήμη. Είναι αυτή η «μονάχη έγνοια» που περιέγραψε ο Οδυσσέας Ελύτης, το σπίτι μας στις αμμουδιές του Ομήρου. Στη γλώσσα μας ερωτευόμαστε χωρίς υποσημειώσεις, γεννιόμαστε χωρίς λεζάντες, πεθαίνουμε χωρίς μεταφραστές. Εκεί γράφτηκαν τα πρώτα νανουρίσματα και τα τελευταία μοιρολόγια, εκεί ειπώθηκαν οι προσευχές των ανώνυμων, τα τραγούδια των εξόριστων, τα γράμματα που δεν στάλθηκαν ποτέ. Η ελληνική γλώσσα δεν υπήρξε ποτέ αθώα. Υπήρξε σώμα και πληγή, φως και πείσμα. Πέρασε από...