Η Αξιοπρέπεια της ρωγμής

Έχουμε αρχίσει να ρετουσάρουμε ακόμη και την ύπαρξή μας. Λίγο φως παραπάνω, μια ευνοϊκή γωνία, ένα φίλτρο να εξαφανίσει τις ρυτίδες και τις σκιές μιας ζωής που δεν υπήρξε πάντοτε ευγενική μαζί μας. Στα κοινωνικά δίκτυα παρουσιάζουμε την επίσημη εκδοχή μας. Χωρίς παραφωνίες, χωρίς ήττες, χωρίς εκείνα τα μικρά ναυάγια που κάνουν τον άνθρωπο άνθρωπο.

Από τον περασμένο Μάιο, κάθε Κυριακή, δίπλα στο κείμενό μου εμφανίζεται και μια φωτογραφία μου. Τις υπόλοιπες ημέρες αφήνω τις λέξεις να αναλάβουν την ευθύνη. Την Κυριακή αφήνω και το πρόσωπο να πάρει το λόγο. Μια διαφορετική συνάντηση με τον αναγνώστη, όπου οι λέξεις αποκτούν και ανθρώπινο βλέμμα.

Και για να μην κρυβόμαστε πίσω από τις λέξεις, η σημερινή φωτογραφία είναι λίγο θαμπή, κάπως επιεικής με τις ρυτίδες. Έχω περισσότερες απ' όσες αφήνει να φανούν. Ένας φακός υψηλότερης ανάλυσης θα αποκάλυπτε πιθανότατα μερικές ακόμη αλήθειες. Ας μην απαιτούμε όμως από την τεχνολογία να μας παραδώσει και την τελευταία. Μερικές φορές αρκεί το βλέμμα να μην έχει πει ψέματα.

Ο χρόνος χαράζει πάνω στο πρόσωπο τη δική του ιστορία. Κι εμείς συχνά σπεύδουμε να σβήσουμε τα ίχνη της, να λειάνουμε τις γραμμές του, να εξαφανίσουμε κάθε μαρτυρία ζωής. Μα εκεί κατοικεί η μνήμη. Στις λεπτές αυλακώσεις γύρω από τα μάτια, στα σημάδια των αθέατων συγκρούσεων, στις σιωπές που βάθυναν το βλέμμα.

Κάθε ρυτίδα κι ένα πέρασμα, κάθε ουλή κι ένας τόπος όπου κάποτε συγκρούστηκαν η επιθυμία και η απώλεια. Το πρόσωπο κρατά όσα η μνήμη κουράστηκε να αφηγείται. Έρωτες που έγιναν στάχτη, αποχωρισμούς που δεν ολοκληρώθηκαν ποτέ, νύχτες που έβγαλαν το ξημέρωμα με το ζόρι.
Κουβαλάμε στο βλέμμα ολόκληρα κεφάλαια που κανείς δεν διάβασε.

Το πρόβλημα βρίσκεται βαθύτερα από τα φίλτρα. Στην αδιάκοπη ανάγκη να εγκριθούμε, να αρέσουμε, να επιβεβαιωθούμε. Έχουμε μετατρέψει την καθημερινότητα σε δημόσια ακρόαση και τον εαυτό μας σε υποψήφιο που περιμένει βαθμολογία. Αλλάζουμε φωνή για να μη δυσαρεστήσουμε, κρύβουμε σκέψεις για να αποφύγουμε τη σύγκρουση, υποδυόμαστε μια εκδοχή μας με περισσότερες πιθανότητες αποδοχής. Κάποτε η υποκρισία φορούσε προσωπείο. Σήμερα φοράει το δικό μας πρόσωπο και χαμογελά στην κάμερα.

Η ανυποκρισία είναι δύσκολη υπόθεση. Απαιτεί να αντέχεις τις αντιφάσεις σου, να αναγνωρίζεις τα λάθη σου, να αλλάζεις χωρίς να παραποιείς την ιστορία σου. Απαιτεί μια γενναία συμφιλίωση με την ανθρώπινη ατέλεια. Η αυθεντικότητα είναι η ελευθερία να εξελίσσεσαι χωρίς να προδίδεις τον εαυτό σου.

Δεν θέλω να είμαι ανάμνηση. Θέλω να είμαι εξέλιξη. Να εξακολουθώ να αμφιβάλλω, να θυμώνω, να συγκινούμαι, να συμφιλιώνομαι, να ερωτεύομαι, να αναθεωρώ. Να κρατώ ανοιχτό το ρήγμα από όπου περνά το καινούργιο. Να μη στεγνώσει μέσα μου η επιθυμία για ζωή.

Υπάρχει μια παράξενη ειρωνεία στην εποχή μας. Μπορούμε να διορθώσουμε κάθε ατέλεια της εικόνας μας, να εξαφανίσουμε κάθε ανεπιθύμητη λεπτομέρεια, να κατασκευάσουμε ένα πρόσωπο έτοιμο για χειροκρότημα. Κι όσο τελειοποιούμε την εικόνα, τόσο μεγαλώνει ο κίνδυνος να αδειάσει ο άνθρωπος πίσω της.

Κι όταν σβήσουν τα φώτα της παράστασης, όταν χαθούν τα χειροκροτήματα και μείνει μόνο ο καθρέφτης, θα υπάρχει άραγε ακόμη κάποιος να μας κοιτάζει από μέσα;

Αυτός είναι ο λογαριασμός της τελειότητας. Να κερδίσεις την εικόνα σου και να χάσεις τον άνθρωπο