Κοινοποιήθηκε στους εξής: ΔημόσιαΥπάρχει μια φράση βολική. «Φταίμε όλοι».
Υπάρχει μια φράση βολική. «Φταίμε όλοι».Εμφανίζεται συνήθως μετά, την αποτυχία, την κρίση, την καταστροφή. Λέγεται με χαμηλή φωνή και σοβαρό ύφος, σαν μικρή συλλογική εξομολόγηση.
Και ύστερα επιστρέφουμε ήσυχοι στη ζωή μας. Γιατί το «φταίμε όλοι» έχει μια σπάνια ευκολία, δεν έχει πρόσωπο. κι ό,τι δεν έχει πρόσωπο, δύσκολα λογοδοτεί.
Έτσι η ευθύνη γίνεται ένα μεγάλο πάπλωμα. Απλώνεται πάνω από αποφάσεις, παραλείψεις, σιωπές και λάθη. Και κάτω από το ίδιο πάπλωμα κοιμάται εκείνος που αποφάσισε κι εκείνος που πλήρωσε την απόφαση.
Πολύ δημοκρατικό. Μόνο που η δικαιοσύνη δεν είναι δημοκρατική μοιρασιά. Η ζωή δεν ζυγίζει τις ευθύνες με το κιλό. Εκείνος που κρατά το τιμόνι δεν ευθύνεται όσο εκείνος που κάθεται πίσω. Εκείνος που υπογράφει δεν μπορεί να κρύβεται πίσω από εκείνον που απλώς υφίσταται την υπογραφή. Κι όμως, μας αρέσει να μοιράζουμε την ευθύνη οριζόντια. Ίσως επειδή φοβόμαστε να τη μοιράσουμε δίκαια.
Το ίδιο κάνουμε και στις σχέσεις. «Φταίξαμε και οι δύο». Μερικές φορές είναι αλήθεια. Άλλες, ένα πολύ καλοντυμένο ψέμα.
Γιατί δεν είναι όλες οι απουσίες ίδιες. Ούτε όλες οι σιωπές. Ούτε όλες οι προσπάθειες. Υπάρχει εκείνος που έμεινε κι εκείνος που έφυγε. Εκείνος που πάλεψε κι εκείνος που περίμενε απλώς να τελειώσει. Εκείνος που ζήτησε συγγνώμη κι εκείνος που δεν κατάλαβε ποτέ γιατί την χρωστούσε.
Η ζωή, άλλωστε, δεν είναι λογαριασμός εστιατορίου. Δεν πληρώνουμε όλοι το ίδιο επειδή καθίσαμε στο ίδιο τραπέζι.
Γι’ αυτό με ενοχλούν οι γενικότητες. «Έγιναν λάθη». Ποια; «Υπήρξαν παραλείψεις». Ποιων;
Εκεί ακριβώς αρχίζει η δύσκολη κουβέντα. Όχι για να στήσουμε ανθρώπους στον τοίχο. Αλλά για να επιστρέψουμε τα πρόσωπα εκεί όπου οι λέξεις τα εξαφάνισαν.
Εγώ αποφάσισα. Εγώ σώπασα. Εγώ έφυγα. Εγώ σε πλήγωσα. Εγώ σου χρωστάω μια συγγνώμη.
Παράξενη λέξη το «εγώ». Τόσο εύκολη όταν διεκδικεί. Τόσο δύσκολη όταν αναλαμβάνει. Κι όμως, από εκεί αρχίζουν όλα.
Γιατί όταν η ευθύνη αποκτά πρόσωπο, αποκτά και βάρος. Και μόνο ό,τι έχει βάρος μπορεί κάποτε να μετακινηθεί. Όταν φταίνε όλοι, στο τέλος δεν φταίει κανείς.
Και τότε, σχεδόν πάντα, μένει κάποιος να πληρώνει έναν λογαριασμό που δεν ήταν όλος δικός του. Αυτό δεν είναι δικαιοσύνη. Είναι η αδικία της ανωνυμίας.
Και ύστερα επιστρέφουμε ήσυχοι στη ζωή μας. Γιατί το «φταίμε όλοι» έχει μια σπάνια ευκολία, δεν έχει πρόσωπο. κι ό,τι δεν έχει πρόσωπο, δύσκολα λογοδοτεί.
Έτσι η ευθύνη γίνεται ένα μεγάλο πάπλωμα. Απλώνεται πάνω από αποφάσεις, παραλείψεις, σιωπές και λάθη. Και κάτω από το ίδιο πάπλωμα κοιμάται εκείνος που αποφάσισε κι εκείνος που πλήρωσε την απόφαση.
Πολύ δημοκρατικό. Μόνο που η δικαιοσύνη δεν είναι δημοκρατική μοιρασιά. Η ζωή δεν ζυγίζει τις ευθύνες με το κιλό. Εκείνος που κρατά το τιμόνι δεν ευθύνεται όσο εκείνος που κάθεται πίσω. Εκείνος που υπογράφει δεν μπορεί να κρύβεται πίσω από εκείνον που απλώς υφίσταται την υπογραφή. Κι όμως, μας αρέσει να μοιράζουμε την ευθύνη οριζόντια. Ίσως επειδή φοβόμαστε να τη μοιράσουμε δίκαια.
Το ίδιο κάνουμε και στις σχέσεις. «Φταίξαμε και οι δύο». Μερικές φορές είναι αλήθεια. Άλλες, ένα πολύ καλοντυμένο ψέμα.
Γιατί δεν είναι όλες οι απουσίες ίδιες. Ούτε όλες οι σιωπές. Ούτε όλες οι προσπάθειες. Υπάρχει εκείνος που έμεινε κι εκείνος που έφυγε. Εκείνος που πάλεψε κι εκείνος που περίμενε απλώς να τελειώσει. Εκείνος που ζήτησε συγγνώμη κι εκείνος που δεν κατάλαβε ποτέ γιατί την χρωστούσε.
Η ζωή, άλλωστε, δεν είναι λογαριασμός εστιατορίου. Δεν πληρώνουμε όλοι το ίδιο επειδή καθίσαμε στο ίδιο τραπέζι.
Γι’ αυτό με ενοχλούν οι γενικότητες. «Έγιναν λάθη». Ποια; «Υπήρξαν παραλείψεις». Ποιων;
Εκεί ακριβώς αρχίζει η δύσκολη κουβέντα. Όχι για να στήσουμε ανθρώπους στον τοίχο. Αλλά για να επιστρέψουμε τα πρόσωπα εκεί όπου οι λέξεις τα εξαφάνισαν.
Εγώ αποφάσισα. Εγώ σώπασα. Εγώ έφυγα. Εγώ σε πλήγωσα. Εγώ σου χρωστάω μια συγγνώμη.
Παράξενη λέξη το «εγώ». Τόσο εύκολη όταν διεκδικεί. Τόσο δύσκολη όταν αναλαμβάνει. Κι όμως, από εκεί αρχίζουν όλα.
Γιατί όταν η ευθύνη αποκτά πρόσωπο, αποκτά και βάρος. Και μόνο ό,τι έχει βάρος μπορεί κάποτε να μετακινηθεί. Όταν φταίνε όλοι, στο τέλος δεν φταίει κανείς.
Και τότε, σχεδόν πάντα, μένει κάποιος να πληρώνει έναν λογαριασμό που δεν ήταν όλος δικός του. Αυτό δεν είναι δικαιοσύνη. Είναι η αδικία της ανωνυμίας.

Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου