Τρίτη 17 Νοεμβρίου 2020

Ναι είναι κακές οι μέρες που ζούμε, ας μην τις κάνουμε χειρότερες

Μην σας ξεγελά το πρώτο πρόσωπο. Δεν κάνουμε φύλλο και φτερό την προσωπική μας ζωή. Μην σας ανησυχεί ο δραματικός τόνος, η απόδοση των εσωτερικών διεργασιών, δεν αφορά τη στιγμή, περιγράφει τη διάθεση σε χρόνους παρελθόντες και μέλλοντες. Ποτέ παρόντες. Ο Ενεστώτες δεν ενδείκνυνται για τέτοιες παράτολμες απόπειρες.


Θα ήταν καλύτερα τα πράγματα αν μπορούσαμε να ζήσουμε τα καλά και τα κακά χωρίς να τα περιμένουμε. Τελικά οι ώρες της αναμονής, είναι αυτές που κλέβουν το πραγματικό χρόνο από την ζωή μας. Τα πράγματα όταν έρθει η ώρα τους, σχεδόν ποτέ, δεν είναι ούτε όσο καλά τα ονειρευόμαστε, ούτε όσο κακά τα φοβόμαστε. Δεν έχουμε λόγους να τρωγόμαστε γεμίζοντας το κεφάλι μας με χίλιες δυο σκέψεις, στην προσπάθεια μας να προβλέψουμε. Μην φθείρεστε με συνεχή προγνωστικά, το μέλλον δεν προβλέπεται και ας διαφωνούν οι αστρολόγοι.
Πάει καιρός, που η ανασφάλεια, το σκοτάδι το αβέβαιο μέλλον, οι χειρότερες μέρες που περιμένουμε και δεν γνωρίζουμε, μας έχουν επιβαρύνει την πραγματικότητα και μας στερούν κάθε διάθεση για παραπέρα. Ναι είναι κακές οι μέρες που περνάμε, γιατί όμως να τις κάνουμε χειρότερες προσθέτοντας, τους φόβους μας γι’ αυτά που περιμένουμε και δεν ξέρουμε.
Να ζήσουμε το σήμερα, αύριο κανείς δεν ξέρει. Όχι για τα χρόνια που έρχονται ούτε για την επομένη στιγμή δεν αξίζει να σπαταλάμε το χρόνο.
Ότι δύσκολο περίμενα με κάποιο μαγικό τρόπο, το ξεπερνούσα, ποτέ δεν ήταν τόσο δύσκολο όσο φοβούμουνα και ας μου είχε κλέψει νύχτες ύπνου και ηρεμίας, ακόμα και αν οι φόβοι μου είχαν επαληθευτεί το κακό ήταν λιγότερο κακό από το βάσανο του μυαλού μου.
Δεν γράφω κάτι καινούργιο, όμως ασκούμαι σε μια προσπάθεια αυτές τις ώρες του εγκλεισμού να μετριάσω τους φόβους μου. Να κερδίσω το χρόνο της αναμονής, αυτό το χρόνο που είναι εκτός γεγονότων, πέρα από την πραγματικότητα. Αυτόν τον πολύτιμο χρόνο που σπαταλάμε και αν τον μετρήσουμε, είναι τα περισσότερα χρόνια μιας ζωής.

Δευτέρα 9 Νοεμβρίου 2020

Η ατομική ευθύνη δεν επιβάλλεται

Ξύπνησα με ένα βάρος. Δύσκολα. Τι κακό κάναμε πάλι; Για δεύτερη φορά μέσα σε ένα χρόνο τιμωρία. Για δεύτερη φορά κατ’ οίκον περιορισμό. Καταλαβαίνω τους ξέφυγε η κατάσταση και πρέπει να πάρουν κάποια μέτρα για να ανακόψουν την εξάπλωση του ιού , εκείνο όμως που δεν καταλαβαίνω, είναι ότι πρέπει να πάρουμε άδεια για να πάμε ακόμα και για κατούρημα. Αλήθεια τι λάθος κάναμε; Μας είπαν να καθίσουμε μέσα τον προηγούμενο Μάρτη καθίσαμε.Μας είπαν να βγούμε, βγήκαμε. Ακολουθούμε κατά γράμμα τις εντολές τους και παρακολουθούμε τις λανθασμένες αποφάσεις τους.


Νοιώθω να διακυβεύεται η αίσθηση της ελευθερίας, του ελέγχου των κινήσεών μου. Νοιώθω να χάνεται η αίσθηση ότι είμαι ο κύριος του εαυτού μου. Γέμισα ερωτηματικά.
Υπάρχουν ασκήσεις κατευνασμού του φόβου μας αυτή τη στιγμή, εν μέσω πανδημίας;
Ξέρετε πόσο βασανιστικό είναι σήμερα να υποχρεώνονται άνθρωποι να μένουν μόνοι; Πολλοί άνθρωποι είναι αμάθητοι σ’ αυτή την εμπειρία. Αναζωπυρώνονται οι φόβοι τους. Είναι αδιανόητο για πολλούς με το πάτημα ενός κουμπιού να σταματήσουν όλα.
Πως να συνηθίσεις στο ακίνητο ενός εγκλεισμού, εσύ που τόσα χρόνια έτρεχες σαν τον παλαβό να προλάβεις όλα;
Tο κακό είναι ότι αυτό που θα άξιζε να κάνεις ως επιλογή, τώρα σου επιβάλλεται ως καθήκον. Αναγκάζεσαι να μείνεις με τον εαυτό σου, με τις σκέψεις σου, με τη μελαγχολία σου.
Οι συνήθειες που είχε επιβάλλει το διαδίκτυο, με κεντρικό άξονα την ανάπτυξη σχέσεων από μακριά, τώρα αυτές οι εξ’ αποστάσεως σχέσεις, γίνονται η μόνη δυνατή επιλογή.
Έχουμε ευθύνη όμως λένε, απέναντι στον εαυτό μας και στους άλλους.
Η ατομική ευθύνη όμως δεν μπορεί να επιβάλλεται.
Έχουμε ευθύνη, έχουμε ευθύνη που μένουμε αδρανείς, σιωπηλοί και υπάκουοι, απέναντι σε μαθητευόμενους μάγους που έχουν καταντήσει την πανδημία του κορωνοϊου, να υπολείπεται μπροστά στις τραγωδία που βιώνει η κοινωνία, από τα μέσα
και έξω τους, από τα κλειστά και τα ανοιχτά τους, από την κίνηση και την ακινησία τους.
Αυτό είναι τελικά το κακό που έχουμε κάνει, που υπακούμε στην κάθε μαλακία που σκέφτονται και την επιβάλλουν με τη βία. 

Μέρες Μαρτίου

Νοέμβρης του 2020 και γυρίζουμε πίσω. Μέρες Μαρτίου ξαναζούμε. Μέρες Μαρτίου επαναλαμβάνουμε γράφοντας.


Ένας μικρός ιός, αόρατος δια γυμνού οφθαλμού, αρκεί για να πατήσει, απότομο φρένο η υφήλιος. Όλα αναβάλλονται, όλα αναστέλλονται. Και εκείνα τα μεγαλεπήβολα σχέδια με αυστηρά χρονοδιάγραμμα, θα πάνε πίσω, πόσο πίσω; Ο κορωνοϊός ξέρει. Πόσο αδύναμοι μπροστά στη φύση. Πόσο πιο μικροί από τον αόρατο δια γυμνού οφθαλμού εχθρό.
Είμαστε σε θάλασσα τώρα, φουρτουνιασμένη. Όλες οι καταιγίδες, σαν μία, μας δέρνουν. Αδύνατον να προβάλλεις το παρόν στο κοντινό μέλλον, αδύνατον να χρησιμοποιήσεις την έως τώρα εμπειρία για να σχηματίσεις το αύριο. Η πανδημία τ’ αλλάζει όλα, αιωρούμαστε στο κενό, δεν ξέρουμε που να πατήσουμε, στεκόμαστε όλοι στο ένα πόδι, σε ασταθή ισορροπία, αβέβαιοι και ετοιμόρροποι.
Οι βεβαιότητες για ανέφελο και λαμπρό μέλλον έχουν εξατμιστεί. Τώρα διψάμε για ζωή και είμαστε έτοιμοι πλέον να ξεθάψουμε τις ξεχασμένες δυνάμεις, τα χαμένα αισθήματα. Στα χείλη μας ξανάρχονται οι άγνωστες λέξεις…. συντροφικότητα, αλληλεγγύη, συλλογικότητα, έγνοια, φίλος παλιός.
«Της Τέχνης της πιστής δώρα πιστά» αναζητεί ο Καβάφης... τέτοια κι εμείς. Τι προτείνει ο Καμύ;
“Κάθε τοίχος είναι μια πόρτα εξόδου. Ας μην ψάχνουμε αλλού την πόρτα εξόδου παρά στον τοίχο όπου είμαστε στριμωγμένοι. Αντιθέτως, ας αναζητήσουμε την ανάπαυλα εκεί όπου βρίσκεται, δηλαδή στο κέντρο της μάχης”.
Νιώθουμε ότι τίποτε δεν είναι ίδιο πια, με αυτό που ξέραμε. Τέλη του 2020 και είμαστε απορημένοι, πολύ φοβισμένοι, τόσο που να περιμένουμε τα πάντα, ακόμη και τα χειρότερα.
Η πρόσκρουση στον πάτο θα είναι ανακουφιστική, θα τερματίσει το φόβο και την απόγνωση, θα σημάνει την επανέναρξη.
Ίσως να χρειαζόμαστε αυτό που ζούμε για να δούμε με άλλη ματιά το χρόνο, που τον ξοδεύαμε στη διαρκή ανάπτυξη, και στην συσσώρευση πλούτου. Ο δολοφονικός ιός μας προσφέρει μια βαθύτερη επίγνωση του χρόνου, γιατί ο χρόνος σπαταλιέται μόνο όταν δεν το ζεις απόλυτα, με ό,τι έχεις, αλλιώς η ζωή, ξοδεύεται και καίγεται. 

Τι περιμένουμε;

Και να μην εκλεγεί ο Τραμπ, δεν αναιρούνται τα παρακάτω, άλλωστε μια χώρα σαν την Αμερική έναν Τράμπ χρειάζεται.


Πρόσφατη έρευνα έδειξε, ότι το 90% των Αμερικανών πιστεύει στο Θεό, ενώ το 80% πιστεύει και στα θαύματα. Συνήθως λέμε, ότι για ότι κακό συμβαίνει δεν ευθύνονται οι λαοί, αλλά οι κυβερνήσεις τους. Δεν θα το έλεγα αυτό για τους Αμερικάνους.
Σε μια έρευνα του περιοδικού «Τάιμ», το 36% των Αμερικανών πιστεύει ότι «η Βίβλος είναι ο λόγος του Θεού και θα πρέπει να παίρνουμε ό,τι λέει στην κυριολεξία », το 59% πιστεύει ότι «οι προφητείες στο Βιβλίο της Αποκάλυψης θα επαληθευθούν», το 35% υποστηρίζει ότι, μετά την 11η Σεπτέμβρη, «παρακολουθεί προσεκτικά τα καθημερινά γεγονότα για να ανακαλύψει συσχετισμούς τους με ένα επικείμενο τέλος του κόσμου»! Το 36% «υποστηρίζει το Ισραήλ, διότι πιστεύει στις βιβλικές προφητείες που θέλουν τους Εβραίους να κυριαρχούν στο Ισραήλ πριν την επιστροφή του Χριστού». Η λαϊκή θρησκευτικότητα στις ΗΠΑ έχει χαρακτηριστεί από αυτές τις δοξασίες ανεξάρτητα από το δόγμα του καθενός.
Αυτή η θρησκευτική παράνοια, επιτρέπει στις επιχειρηματικές, πολιτικές και στρατιωτικές ελίτ των ΗΠΑ, να επιβάλλουν την πολική τους σε βάρος των φτωχών, των μειονοτήτων, και των εργαζομένων, οδηγώντας έτσι σε μια ιδιότυπη φασιστικοποίηση και απανθρωποποίηση την κοινωνία.
Στο πεδίο της εξωτερικής πολιτικής, όπως υποστηρίζει σε παλαιότερο άρθρο του ο Συγγραφέας: Θόδωρος Ντρίνιας, «η σύμπλευση των «γερακιών», του λόμπυ της πολεμικής και ενεργειακής βιομηχανίας και των νεοσυντηρητικών κύκλων που ονειρεύονται την «Αυτοκρατορία», με την πολιτική εκπροσώπηση των χριστιανών φονταμενταλιστών, είναι κάτι παρά πάνω από εμφανής. Η περιφρόνηση για τις διεθνείς συνθήκες και τους διεθνείς οργανισμούς βρίσκει πρόσφορο έδαφος σε ένα θρησκευτικό περιβάλλον που θεωρεί τους διεθνείς οργανισμούς ελεγχόμενους από τον … «666»! Η άσκηση πλανητικής ηγεμονίας και οι ξεδιάντροπες επεμβάσεις όπου γης για την προάσπιση των αμερικανικών συμφερόντων κι επιδιώξεων δικαιολογούνται αφού η Αμερική είναι προορισμένη από τον Θεό να δώσει τη μάχη ενάντια στο …Κακό! Η επιβολή του «αμερικάνικου τρόπου ζωής» σε κάθε γωνιά του πλανήτη συναντάει τον ιεραποστολικό ζήλο ενός τηλε – ευαγγελιστή».
Για να επανέλθουμε, στα αποτελέσματα της έρευνας. Πίσω από το γελοίο κρύβεται μια άκρως επικίνδυνη κατάσταση. Αυτή η θρησκοληπτική παράνοια «λειαίνει τα μυαλά και την κρίση εκατομμυρίων ανθρώπων στις ΗΠΑ, ώστε να γίνονται αποδεκτές οι πολιτικές της κοινωνίας των 2/3 στο εσωτερικό και της κτηνώδους επίδειξης δύναμης στο εξωτερικό. Εκτός από το δολάριο και το Χόλιγουντ, η Βίβλος γίνεται το νέο όπλο διείσδυσης των ΗΠΑ σε αρκετές περιοχές του πλανήτη».
Ο Τράμπ και πολύ τους πέφτει... 

Είμαστε όλοι ίσοι απέναντι στο φονικό Ιό

Γράφτηκε στο πρώτο κύμα της πανδημίας, τότε που δεν χρειάζονταν να φοράμε μάσκες. Ήταν εκείνη η μακρινή εποχή, που κάθε πέντε λεπτά έμπαινε ανάμεσα μας, ο Σπύρος Παπαδόπουλος και μας έδινε οδηγίες να πλένουμε τα χέρια μας και να μένουμε σπίτι. Τώρα στο δεύτερο κύμα μπορεί να έχουν αλλάξει τα πράγματα, εγώ όμως δεν αλλάζω γνώμη. Αποτελούμε πλέον αναφορά για τις επόμενες γενιές, όπως αυτοί που ζήσανε τον πρώτο και το δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο, την κατοχή, την ισπανική γρίπη και την Πανούκλα.


Είμαστε οι γενιές του κορωνοϊού, κάτι είναι και αυτό, να μην πάμε άκαπνοι. Είναι η πρώτη φορά που θα είμαστε μέρος της μεγάλης Ιστορίας και απέναντι μας, όχι ένας κοινός εχθρός, αλλά ένας αόρατος φονικός εχθρός.

Αυτός ο κορωνοϊός είναι η ευκαιρία μας, όσο τον μαθαίνουμε τόσο θα μαθαίνουμε για τον εαυτό μας και για τη ζωή.
Είναι σοκαριστικό αυτό το αόρατο, παρόλα αυτά είναι και συναρπαστικό, οι σκέψεις που κάνει κάποιος τώρα είναι πέρα από τη λογική.
Γίνεται ένα ελκυστικό παιγνίδι με το χρόνο, που δεν καταργεί ακριβώς το μέλλον, αλλά αποθεώνει το παρόν. Σε ένα παρόν που απέναντι στον κορωνοϊό είμαστε όλοι ίσοι και αυτό έχει μια φυσική τιμιότητα, που δεν είναι άδικη. Και επειδή είμαστε ίσοι γι΄ αυτό συστρατεύει όλη την ανθρωπότητα εναντίον του, σε διαφορετική περίπτωση για άλλη μια φορά τη νύφη θα πλήρωναν οι μαλάκες, όλοι εμείς δηλαδή οι ταπεινοί και οι καταφρονεμένοι αυτού του πλανήτη. 

Αγάπη να μη χρωστάμε

Δύσκολες μέρες. Ευτυχώς βρίσκομαι μέσα στη μάχη. Πέρα του Κορωνοϊού και των σκληρών περιοριστικών μέτρων που εφαρμόζονται για την μη εξάπλωση της πανδημίας, έχω και άλλα προβλήματα να αντιμετωπίσω. Χρόνος για κακές σκέψεις ούτε για δείγμα, η υπεράσπιση της ύπαρξης μας, της ζωής μας, της αξιοπρέπειας μας, στην πρώτη γραμμή.

Γύρισα από μια μάχη απ’ τον αέναο πόλεμο της επιβίωσης. Τώρα που το σκέφτομαι, γιατί όσο πολεμούσα, που χρόνος για τέτοια, αυτές οι μάχες της καθημερινότητας, που δεν έχει την πολυτέλεια να την πλακώσει η πλήξη, μας μεταγγίζουν φρέσκο αίμα, μας θωρακίζουν, διώχνουν εμμονές, φοβίες και ανασφάλειες, μας απομακρύνουν το φόβο του θανάτου, κάνουν αχρείαστους τους ψυχιάτρους.


Όποιο και να είναι το αποτέλεσμα, συνήθως νοιώθουμε νικητές, που αντέξαμε στη μάχη. Τώρα νοιώθω κουρασμένος όπως συμβαίνει άλλωστε ύστερα από κάθε μάχη, ακόμα και απ’ αυτήν του νικητή. Ο πόλεμος θα συνεχιστεί και ίσως είναι καλύτερα να κρατήσει μια ζωή.
Υπάρχουν στιγμές που όλα σε κουράζουν, γράφει ο Πεσσόα στο βιβλίο της ανησυχίας. Σε κουράζει ακόμα και αυτό που θα μας έδινε ανάπαυση. Αυτό που μας κουράζει γατί μας κουράζει. Αυτό που θα μας έδινε ανάπαυση γιατί η ιδέα να το αποκτήσουμε μας κουράζει. Υπάρχουν εξουθενώσεις της ψυχής κάτω από όλες τις αγωνίες κι όλους τους ανθρώπινους πόνους.
Πιστεύω ότι αυτοί που δεν τις γνωρίζουν είναι μόνο όσοι αποφεύγουν τις αγωνίες και τους πόνους, και επιδεικνύουν τόση διπλωματία απέναντι στον εαυτό τους, ώστε να γλιτώσουν από την θλίψη τους. Δεν είναι περίεργο που κάποια στιγμή που αποκτούν συνείδηση ξαφνικά τους βαραίνει όλο το βάρος της πανοπλία τους και η ζωή τους γίνεται μια αγωνία από την ανάποδη, ένας χαμένος πόνος. «Αρκεί να πονέσουμε ξανά» για να ξαναθυμηθούμε και τον Οκτάβιο Πας.
Αρκεί να συνεχίσουμε την προσπάθεια ακόμα και αυτές τις δύσκολες μέρες που ζούμε. Ακόμα και αυτές τις μέρες που μας γυρίζουν πίσω, άλλωστε και η οπισθοχώρηση μέρος της πολεμικής τακτικής είναι. Σιγά τι χρωστάμε, αγάπη να μη χρωστάμε.

Η φωτογραφία είναι του Γιώργου Τερζή 

Νοέμβρης μήνας ταξιδεύει. Εμείς και η μνήμη

Η αναφορά γίνεται για τις μνήμες και το Νοέμβρη, η δικής μας η γενιά όσο και αν προσπαθήσει δεν πρόκειται να τον ξεχάσει. Δεν περιέχει ευχές, άλλωστε για κάποιους θα είναι καλός, για κάποιους άσχημος, κάποιοι θα πατήσουν απ’ ευθείας στο Δεκέμβρη, περνώντας αδιάφορα τον ενδιάμεσο χρόνο τους. Και όλοι θα τον θυμόμαστε ελέω κορωνοϊού.


Ο Νοέμβρης του ‘73 προπορεύεται απ΄ όλους τους Νοέμβρηδες της ηλικίας μου.
Ναι εμείς και η Μνήμη. Και ο Νοέμβρης , ως σύμβολο, ήταν για τη γενιά μου - λίγο πριν, λίγο μετά - προθάλαμος για την ενηλικίωση. Εκεί βαφτιστήκαμε πολιτικά και παραδοθήκαμε σπάταλα στο παρόν. M’ αυτούς τους κάποτε νέους, τους κάποτε εξεγερμένους, πορεύεται σήμερα εν πολλοίς η Ελλάδα.
Οι περισσότεροι σήμερα αντιμετωπίζουν το Πολυτεχνείο όπως γράφει Ν Ξυδάκης “με συγκατάβαση, στο όριο της αδιαφορίας. Αν τους ρωτήσεις τι σημαίνει γι’ αυτούς, θα ταλαντευτούν ακαριαία μεταξύ εχθρότητας και αμήχανου δέους. Δεν είναι τακτοποιημένο ακόμη· ενοχλεί. Άλλοι, μάλλον λίγοι, το βλέπουν με έμφοβο θαυμασμό, δηλαδή, δεν το βλέπουν. Τα παιδιά του Δημοτικού το μπερδεύουν με την 25η Μαρτίου και την 28η Οκτωβρίου· μόνο που αναρωτιούνται: χωρίς Τούρκους και Γερμανούς, ποιοι είναι οι κακοί; Αρκετοί λυκειόπαιδες, με μισοχωνεμένο τον Επιτάφιο του Περικλέους, το βλέπουν σαν προνομιακό πεδίο για την εξεγερσιακή τους γυμναστική. Και κάποιοι μεσήλικες, που ήταν νέοι τότε, το βλέπουν σαν τη ματαιωμένη νιότη τους”.
Κάπως έτσι και αν οι Νοέμβρηδες που έζησα μέχρι σήμερα απέκτησαν κάποια υπόσταση και αν έγιναν μουσική και αν έγιναν τραγούδι και καταγράφηκαν στο χρόνο, ο Νοέμβρης του ‘73 ευθύνεται.
«Νοέμβρης μήνας ταξιδεύει μ' ένα τρένο Αθήνα, Λάρισα, ωραία Θεσσαλία
στην Κατερίνη ακούει τραγούδι αγαπημένο με μια πληγή από παλιά μελαγχολία. Στη Σαλονίκη φθάνει απόγευμα στις έξι μ' έναν καιρό που όλο σκέπτεται να βρέξει. Νοέμβρης μήνας...»
Έχει και συνέχεια ...Νοέμβρης μήνας, η μοναξιά του, σαν ανήμερο θηρίο και φεύγει μ’ ένα κουρασμένο λεωφορείο. Και ο φετινός Νοέμβρης με την χώρα σε καραντίνα , γίνεται ακόμα πιο σκληρός.


Θα σας παρηγορήσω και πάλι

Θα σας παρηγορήσω και πάλι. Το κάνω χρόνια τώρα. Όχι επειδή έχω κάποια μυστική συνταγή ευτυχίας ή επειδή έλυσα τα μεγάλα αινίγματα της ζωής....