Η εθνική παράσταση αρχίζει

Βγάλτε τις σημαίες, στήστε τις εξέδρες, καλέστε τους επισήμους. Η μπάντα κουρδίζεται, οι πανηγυρικοί ετοιμάζονται, οι φωτογράφοι παίρνουν θέσεις. Η εθνική παράσταση αρχίζει. Κι όταν τελειώσει, ο καθένας στη θέση του. Οι κυβερνώντες στην εξουσία, οι πολίτες στα προβλήματά τους και η Ιστορία στο ράφι, μέχρι την επόμενη επέτειο.

Δεν έχω τίποτα με τις παρελάσεις. Έχω με την υποκρισία που συχνά τις συνοδεύει. Με εκείνους που επικαλούνται τους αγώνες για ελευθερία, ενώ αντιμετωπίζουν τη δημοκρατία σαν κυβερνητικό προνόμιο. Που μιλούν για εθνική αξιοπρέπεια την ώρα που άνθρωποι μετρούν το ευρώ πριν φτάσουν στο ταμείο, νέοι εγκαταλείπουν τον τόπο τους και η δημόσια υγεία και παιδεία δοκιμάζονται.

Ποιος τους έδωσε το δικαίωμα να μονοπωλούν τον πατριωτισμό; Ποιος αποφάσισε ότι η αγάπη για την πατρίδα μετριέται με τον αριθμό των σημαιών και όχι με το επίπεδο ζωής των ανθρώπων της; Και πόσο ακόμη θα χειροκροτούμε το ένδοξο παρελθόν, ενώ αφήνουμε το παρόν να κατρακυλά;

Οι κυβερνήσεις αλλάζουν, τα μεγάλα λόγια μένουν. Κάθε εξουσία ανακαλύπτει τους ήρωες όταν χρειάζεται το κύρος τους. Τους τιμά στις εξέδρες, τους επικαλείται στους λόγους της, αλλά αποφεύγει την πιο ενοχλητική ερώτηση: τι σημαίνει σήμερα να αγωνίζεσαι για ελευθερία, δικαιοσύνη και ισότητα;

Η Ιστορία δεν είναι σκηνικό για τις πολιτικές εξουσίες ούτε εθνικό κειμήλιο για να το ξεσκονίζουμε με εμβατήρια. Είναι γνώση, μνήμη και κυρίως ευθύνη. Αν δεν μας βοηθά να καταλάβουμε το παρόν και να διεκδικήσουμε ένα διαφορετικό μέλλον, την έχουμε απογυμνώσει από το νόημά της.

Δεν χρειαζόμαστε λιγότερη Ιστορία. Χρειαζόμαστε λιγότερη εκμετάλλευσή της. Λιγότερους δεκάρικους και περισσότερη δημοκρατία. Λιγότερες εξέδρες και περισσότερη κοινωνική δικαιοσύνη. Λιγότερα χειροκροτήματα και περισσότερη δημιουργία.

Γιατί γνώρισμα ενός ζωντανού λαού δεν είναι πως έχει Ιστορία, αλλά πως φτιάχνει Ιστορία. Κι αυτό δεν γίνεται με βήμα σημειωτόν, ούτε με παραγγέλματα.

Γίνεται όταν σταματάμε να μνημονεύουμε και αρχίζουμε να δημιουργούμε.